De kwartaalresultaten zijn stukken beter dan verwacht en toch kelderen de koersen van TomTom. Reden: grote automerken als Renault, Nissan en Volvo kiezen voor de navigatiesoftware van Google. Analisten spreken van ‘een doodsteek voor TomTom’. Is de Amsterdamse hightech kaartenmaker in een doodlopende straat beland?
Derdekwartaalcijfers overtreffen alle verwachtingen
Een omzet van 220 miljoen euro. Een nettowinst van 17,2 miljoen. Een verbeterde brutomarge van 73 procent. Een netto-werkkapitaal van 179 miljoen – en misschien binnenkort nog eens een miljard meer wanneer het onderdeel Telematics wordt verkocht. De derdekwartaalcijfers die TomTom begin deze week presenteerde, overtroffen alle verwachtingen. En toch tuimelde de koers verder naar beneden. Dat 2018 met klinkende resultaten zal worden afgerond, geloven beleggers wel. Voor de langere termijn zien ze het aanzienlijk somberder in: ze vrezen dat TomTom een doodlopende steeg is ingereden.
Toonaangevende expertise
Nog niet zo lang geleden zag de wereld er nog zo zonnig uit voor ’s werelds enige onafhankelijke kaartenmaker. Op de autobeurs van Parijs kondigden Renault en TomTom het eerste volledig op het internet aangesloten inbouwnavigatiesysteem aan, de TomTom Carminat LIVE die de gebruiker ‘een geïntegreerde, gemakkelijk te updaten navigatie-ervaring’ zou gaan bieden. Een voor een leken de grote automerken voor te sorteren voor een intensieve samenwerking met het Amsterdamse pioniersbedrijf. Behalve Renault kozen onder meer ook Nissan, Mitsubishi, Mazda, Peugeot, Citroën, Opel en Volvo voor de toonaangevende expertise van TomTom.
Zwichten voor Google
Inmiddels is die onbezorgde horizon vertroebeld raakt. Het verhaal over het belang van een strikt onafhankelijke kaartenmaker erodeert. Jarenlang heeft TomTom’s ceo Harold Goddijn autofabrikanten gewaarschuwd om ‘de sleutels van het koninkrijk’ niet ‘aan een derde partij met zijn eigen strategie en tactiek’ te geven. Nu moet hij met lede ogen aanzien dat ze zwichten voor de alomtegenwoordigheid van Google, en voor een consument die vaak al is gewend aan de software uit Sillicon Valley. Half september wordt bekend dat het samenwerkingsverband tussen Renault, Nissan en Mitsubishi overstapt op het infotainsysteem van Google waardoor Google Maps en de Google Play Store tot in het dashboard zullen oprukken. Deze week volgde het bericht dat ook Volvo voor Google kiest. Toyota had al eerder aangegeven ook met Google te gaan samenwerken.
High definition-kaarten
‘Een wake-call,’ zegt Goddijn die onvermoeibaar blijft wijzen op het belang van privacy en een zorgvuldige omgang met de klantgegevens. Onder meer Tesla, BMW (inclusief Mini en Rolls-Royce) en het Franse PSA (Peugeot, Citroën, Opel) blijven TomTom trouw. Daarnaast heeft TomTom zijn hoop gevestigd op de zelfrijdende auto’s die moeten navigeren op high definition-kaarten die tot op de centimeter nauwkeurig en tot op de seconde up-to-date zijn. Of de ontwikkeling van de autonome auto’s snel genoeg gaat om het orderverlies te compenseren? ‘Kan een ondermaatse vis uit Europa concurreren met de giganten uit Sillicon Valley?’ vroeg de Londense Financial Times zich onlangs af. ‘TomTom heeft een T-splitsing bereikt. Verkoop is wellicht de beste optie, anders bestaat de kans dat TomTom naar zijn eigen ondergang navigeert.’