Bijna drie jaar na het faillissement van V&D staan twee van de vijf warenhuizen nog leeg. In grote steden zijn de winkelstraten opgebloeid door de sterke economie, in kleinere gemeenten zijn alle gaten echter nog lang niet gevuld. Dit stelt de overkoepelende makelaarsorganisatie Dynamis in een net verschenen rapport over de staat van de Nederlandse winkelstraat.
Cor ‘Nostradamus’ Molenaar
Boeken, workshops, seminars. Bijzonder hoogleraar e-marketing Cor Molenaar wist de laatste jaren vele lezers en toehoorders aan zich te binden met zijn verhaal over het verdwijnen van de winkel. Maar als de onheilsprediker het recentelijk verschenen rapport ‘Sprekende cijfers winkelmarkten’ doorbladert, kan hij niet aan de conclusie ontkomen dat zijn voorspelling een wel erg hoog Nostradamusgehalte bezat. Winkels zijn helemaal niet ten dode opgeschreven, zoals Molenaar in zijn werkje
Het einde van winkels betoogde. ‘De meeste Nederlandse hoofdwinkelgebieden zijn zeer sterk uit de crisis gekomen,’ zo stelt het rapport van Dynamis, de op twee na grootste makelaarsorganisatie van Nederland. ‘In de belangrijkste steden neemt de dynamiek toe, met dalende leegstand als gevolg.’
Structurele wijzigingen
Toch krijgt Cor Molenaar wel een beetje gelijk van de onderzoekers. Want, noteren zij, de aantrekkende economie en de toenemende consumentenbestedingen kunnen niet verhullen dat er structurele wijzigingen zijn opgetreden in het winkelgedrag van de Nederlandse consument. Er is sprake van een nieuwe realiteit: ‘De winkelpanden op toplocaties in de hoofdwinkelgebieden zijn snel weer gevuld maar voor de panden in de ondersteunende winkelgebieden staan de nieuwe huurders meestal niet in de rij.’ In het centra van de grote winkelsteden is maar een op de veertien winkels niet in gebruik. In kleinere gemeenten is het beeld minder florissant: hier staat een van de acht winkelpanden in centrum leeg, waaronder vaak het voormalige V&D-pand.
Rijswijk telt meest leegstaande winkels
Tussen de kleinere steden – in het jargon van Dynamis ‘ondersteunende winkelgebieden’ genoemd – bestaan grote onderlinge verschillen. Zo kampt Amstelveen nauwelijks met leegstand (niet meer dan vijf procent) terwijl in Rijswijk een kwart van de winkels op een nieuwe eigenaar wacht. ‘Dit winkelgebied kampte al jarenlang met leegstandsproblemen, maar na het faillissement van de V&D is dit in een stroomversnelling gekomen,’ aldus het rapport. Rijswijk staat aan kop van het treurige top 10 lijstje van steden met de hoogste winkelleegstand in het centrum. Andere plaatsen met hoge noteringen zijn Duiven, Schiedam, Oldenzaal en Veendam.
Webrooming en onlife retail
Dynamis pleit voor een actieve aanpak teneinde de leegstand op te lossen. Zo wordt onder meer geadviseerd om het winkelgebied in het centrum compacter te maken. De makelaarsorganisatie erkent dat de fysieke winkel ‘in snel tempo aan terrein verliest’ maar toch is het stenen tijdperk allesbehalve voorbij, meent men: ‘Geconcludeerd kan worden dat winkels die zowel online als offline aan kunnen bieden sterk aan het opkomen zijn. Consumenten doen steeds vaker aan webrooming, producten worden online opgezocht maar vervolgens gekocht in een fysieke winkel.’ Deze stelling sluit naadloos aan bij de boodschap die Wijnand Jongen, oprichter en directeur van Thuiswinkel.org, al een tijdje verkondigd in zijn dit voorjaar verschenen boek
Het eind van online winkelen. Fysiek en online winkelen zullen versmelten, aldus Jongen die spreekt van ‘onlife retail’.
U kunt het hele rapport van Dynamis hier downloaden:
https://dynamis.nl/sprekende-cijfers