Bent u een Blokker-ondernemer of een Action-man?

Onbenul en onkunde

Hoewel ik me al sinds mijn 23-ste jaar buig over alle aspecten van het ondernemerschap, kan ik me nog dagelijks verbazen over de kwaliteit van bedrijven, van ondernemers, hun producten en manieren van doen – en vooral van laten. Evenals onbenul en onkunde zijn talent en doorzettingsvermogen dankbare onderwerpen: never a dull moment. Immers, je kunt wel vaststellen dat ondernemingen failliet gaan maar het blijft toch de vraag waarom het ene bedrijf failliet gaat en een ander, volkomen vergelijkbaar bedrijf floreert. Afgelopen week zag ik een interessant voorbeeld van dit verschijnsel. In de krant las ik een interview met Sander van der Laan, topman bij Action, en een ander verhaal over de schutterende en ontslagen Rob Heesen, voormalig topman bij Blokker.

Action-man

Plotseling begreep ik het: als ondernemer kun je een ‘Blokker-man’ zijn of een ‘Action-man’. (Of een‘Blokker-vrouw’ zijn of een ‘Action-vrouw’ natuurlijk). Of je nou een starter bent of een al decennia lang bestaande multinational, deze stempels verliezen hun geldigheid niet. Zowel zzp’ers als directeuren kunnen ‘Blokker-ondernemers’ of ‘Action-ondernemers’ zijn. Waar de verschillen uit bestaan? Een tijdje terug kwam de Blokker-directeur hakkelend op het journaal. In een interviewtje van anderhalve minuut verklaarde hij dat ‘zijn bedrijf in een radicale transformatie zit’ en meldde zeven keer dat ‘Blokker op alle fronten wordt aangepakt’. Wat dat inhoudt weten we: Blokker-bedrijven als Xenos, Marskramer, Maxi Toys, Big Bazar en Leen Bakker zouden worden verkocht, honderd Blokker winkels zouden dicht gaan en de overige vierhonderd winkels zouden ‘radicaal worden aangepakt’.

Omzet Blokker verslechterd

Het schiet niet echt op met deze plannen. Er blijken nog nauwelijks bedrijven te zijn verkocht en de omzet is verder verslechterd, van twee miljard naar zeshonderd miljoen. Het bedrijf heeft nu een half miljard krediet en kunstenmaker Rob Heesen is de laan uit gestuurd. ‘In het belang van het bedrijf’, zoals de toelichting luidt. Uiteraard is Heesen niet de enige schuldige: Blokker werd in 1896 opgericht door Jaap Blokker en tot de zestiger jaren van de twintigste eeuw werkte de formule perfect. Jaap en zijn familie werden de gevangenen van hun eigen succes. Ze meenden dat het nog steeds 1896 was en borduurden lekker voort volgens het beproefde, negentiende-eeuwse recept. Tja, dat lukt dan niet zo best, nietwaar? De klant wil ook wel eens iets anders, een modernere aanpak, spullen voor leuke prijsjes, een online winkel met snelle service. Maar, een Blokker-man blijft een Blokker-man, dus er gebeurde niets.

Omzet Action naar 2,7 miljard

In 1993 opende de Action zijn deuren, eerst in Hoorn, later ‘overal’ in het land; er zijn inmiddels ruim 350 winkels die niet alleen verkopen wat ook Blokker verkoopt maar ook nog honderden producten andere artikelen op de schappen hebben liggen. En dat voor verrassend kleine prijsjes. Inmiddels draait Action (inclusief de buitenlandse vestigingen) een omzet van € 2,7 miljard. Action heeft een formule gevonden die past bij deze tijd: prima producten voor een paar euro. Als je er heel veel van verkoopt, houd je vanzelf een gigantische omzet over. Een Action-koffiezetapparaat van € 13 is wel iets anders dan een Blokker-koffiezetapparaat van € 50. Uitgekiende inkoop, weinig personeel, goedkopere locaties en goeie spullen, dát is de Action-man. De Blokker-man blijft achter met  geneuzel over ‘radicale transformaties op alle fronten’.

Kredietaanvragen

Jawel, ik heb het licht gezien. En nu weet ik ook hoe ik voortaan ondernemers moet beoordelen. Want zeg nu zelf, wanneer je op een borrel met iemand kennismaakt heb je toch na het eerste glas al door of het om een Blokker- of een Action-ondernemer gaat? Op korte termijn is het afgelopen met Blokker en met al die andere zogeheten Blokker-bedrijven. En dan blijft er voor Action nog een mooie markt over: goed voor een omzet van ca. anderhalf miljard. Al op jonge leeftijd adviseerde ik de directie van de (buitenlandse) bank waar ik toen werkzaam was over de forse kredietaanvragen die klanten indienden. Op mijn 27-ste zat ik in het management van de bank en mocht ik zelf besluiten nemen. Ik bestudeerde ondernemingsplannen en kauwde eindeloos op cijfers van de cashflow. Had ik die stempels toen maar bij de hand gehad, dacht ik deze week, even tien minuten doorvragen en ik zou weten of ik een ‘Blokker-man’ of een ‘Action-man’ voor mijn neus had staan. Mijn leven zou een stuk gemakkelijker geweest zijn. U kunt er nu gelukkig al uw voordeel mee doen.

Robert Jan Blom