Jarenlang gold Blue4Green als een van de meest veelbelovende tech start-ups van Nederland. Oprichter Erik Staijen werd zelfs uitgenodigd om de wereldleiders in Davos over zijn vinding bij te praten. En nu is het ineens over en uit voor de entrepreneurs uit Twente die een schuld van een miljoen euro achterlaten.
Eind aan melkziekte
Een slimme chip waarmee je nauwkeurig de conditie van koeien kunt bepalen. Dat was de belofte waarmee Blue4Green uit Enschede de wereld leek te gaan veroveren. Want, zo had oprichter Erik Staijen berekend, aan de melkproductie van de koe kan nog veel worden verbeterd. Zonder dat de boer het in de gaten heeft, lijden veel koeien aan de slepende melkziekte. Deze stofwisselingsstoornis die na het afkalven kan optreden, leidt tot een energietekort, een afname van de weerstand en, omdat de koe zijn vetreserves gaat aanspreken, tot een toename van bepaalde moleculen (ketonen) die de eetlust afremmen. Gevolg: de koe wordt sloom, heeft weinig trek in krachtvoer en geeft minder melk.
Cartridge vervangt laboratorium
In de weken na de worp van een kalf komt de melkziekte (ketose, in het vakjargon) bij circa een op de negen koeien voor. Acute gevallen herkent de melkveehouder direct, anders ligt het met dieren die geen duidelijke signalen als pijn of traagheid afgeven. Juist voor koeien waar het op het oog niets aan mankeert, bedacht Staijen een snelle opsporingsmethode. Het bij de koe afgenomen bloed hoefde niet meer naar een laboratorium te worden gestuurd maar kon direct in de stal worden geanalyseerd aan de hand van een geavanceerde chip en een zelf ontwikkelde tabletcomputer. ‘Deze cartridge vervangt het laboratorium,’ verklaarde Staijen enthousiast in een interview. ‘Binnen twee minuten kan de veearts de bloedwaarden aflezen van de PDA. Zo kan bijvoorbeeld melkziekte (…) worden voorkomen.’ Een boerenbedrijf met honderd koeien zou zo jaarlijks tienduizenden euro’s kunnen besparen.
Lab-on-a-chip technologie
Staijen ontwierp deze toepassing van lab-on-a-chip technologie samen met Daan Sistermans, voormalig directeur van Red Bull Nederland. Ook de Universiteit Twente en het daar gevestigde Mesa+ Instituut voor Nanotechnologie participeerden in het benodigde jarenlange onderzoek. In 2009 won Blue4Green de Young Technology Award, een prijs voor kansrijke technologiebedrijven die wordt toegekend door Deloitte, ABN Amro, participatiefonds PPM Oost en Kennispark Twente. Twee jaar later mocht Staijen aanschuiven bij de wereldleiders in het Zwitserse Davos om te vertellen hoe zijn diervriendelijke vondst kon bijdragen aan de oplossing van het voedseltekort. Naar nu blijkt hebben Staijen en Sistermans te vroeg gepiekt: het systeem is nog niet betrouwbare genoeg. ‘In Nederland werkte het meestal wel goed, maar bij heel warm weer met een hoge luchtvochtigheid kon je er niet van op aan,’ erkende hij tegen Tubantia. Financiers trokken zich terug. Begin deze maand verklaarde de rechtbank in Overrijssel het bedrijf failliet. Staijen heeft al een andere baan gevonden, als marketingmanager bij een chipfabrikant. Hij hoopt dat Blue4Green nog een tweede kans krijgt.