Het vertrouwen van Nederlandse consumenten heeft in april een forse klap gekregen. Volgens cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) daalde de graadmeter van -30 in maart naar -44 in april. Daarmee is sprake van de op een na grootste terugval sinds het begin van de metingen in 1986. Alleen bij de start van de coronacrisis in april 2020 was de daling nog sterker.
Ver onder historisch gemiddelde
Met een stand van -44 ligt het consumentenvertrouwen aanzienlijk onder het gemiddelde van de afgelopen twintig jaar, dat op -11 ligt. Historisch gezien bereikte het vertrouwen zijn hoogtepunt in januari 2000 met een score van 36, terwijl het dieptepunt werd gemeten in september en oktober 2022 met -59.
Het CBS baseert deze cijfers op het maandelijkse consumentenconjunctuuronderzoek, dat al sinds april 1986 wordt uitgevoerd.
Oorlog en energieprijzen drukken stemming
De verslechterde stemming onder consumenten hangt nauw samen met de geopolitieke ontwikkelingen in het Midden-Oosten. Na eerdere militaire acties eind februari is de situatie verder geëscaleerd. De strategisch belangrijke Straat van Hormuz, essentieel voor het transport van olie en gas, is hierdoor grotendeels geblokkeerd. Honderden olietankers liggen vast, wat leidt tot verstoringen op de energiemarkt.
Consumenten merken de gevolgen direct, vooral aan de pomp. De prijzen voor benzine en diesel zijn naar recordhoogtes gestegen, wat het vertrouwen in de economie verder onder druk zet.
Koopbereidheid neemt sterk af
Niet alleen het algemene economische sentiment is verslechterd, ook de bereidheid om grote aankopen te doen is flink afgenomen. De indicator voor koopbereidheid daalde van -15 in maart naar -26 in april. Volgens het CBS is een dergelijke scherpe daling zeldzaam: alleen in april 2020 was de afname nog groter.
Het sombere sentiment onder consumenten wijst op aanhoudende onzekerheid over de economische vooruitzichten, mede gevoed door internationale spanningen en stijgende kosten van levensonderhoud.