Bij hoog en bij laag beweert onze columnist Robert Jan Blom dat hij níet op Roemer, Asscher of Klaver heeft gestemd. Toch meent hij dat de inkomensverschillen tussen arm en rijk te groot zijn. ‘Ook al draagt iemand de verantwoordelijkheid voor een multinational, een salaris van bijna zestien miljoen acht ik schandelijk.’
Uitzuigers
In ieders kennissenkring zijn er contrasten, zo ook in de mijne. Ik prijs me gelukkig dat ik als ondernemersadviseur in de loop der jaren een scala van mensen heb leren kennen, van uiterst succesvol tot zo goed als bankroet. Een exemplaar uit de eerste categorie is Cees van Zanten – ik voer hem maar even onder deze schuilnaam op. Van Zanten, eind zestig inmiddels, zat in het bestuur van een groot bedrijf en verdiende rond de drie miljoen euro per jaar. Natuurlijk werd dat bedrag niet ‘zomaar’ op zijn bankrekening gestort. Daarvoor waren allerlei constructies bedacht waar Cees bij een borrelhapje smakelijk over kon vertellen. Een deel heette ‘salaris’, een ander deel ‘bonus’, er was een ‘aandelenportefeuille’, een stukje ‘pensioen’, ‘optiewinst’ en natuurlijk een royale ‘onkostenvergoeding’. Per saldo kwam het erop neer dat Van Zanten jaloersmakend weinig belasting betaalde. Terecht, meende hij zelf want zijn onderneming was een grote werkgever. En bovendien had hij persoonlijk een hartgrondige hekel aan de fiscus. Die noemde hij uitzuigers.
Juridische procedure
Een andere kennis, ik noem hem maar even De Jong, beweegt zich helemaal aan het andere eind van het spectrum. Hij heeft 35 jaar in een metaalfabriek gewerkt. Na een voortijdig ontslag zong hij het nog een tijdje uit als zelfstandig onderhoudsmonteur en bereikte tenslotte de pensioengerechtigde leeftijd. Hij ontvangt nu naast zijn AOW een pensioen van driehonderd euro in de maand. Waarom zo weinig? Omdat zijn werkgever jarenlang heeft verzuimd premie af te dragen. De Jong stelt dat hij in het bedrijf een longziekte heeft opgelopen. Samen met een aantal collega’s is hij verwikkeld in een juridische procedure om de nalatigheid van zijn werkgever aan te tonen. Het ziet er slecht voor hem uit. Zijn advocaat heeft gezegd dat het nog jaren kan duren voordat de rechter zich een oordeel vormt en bovendien dat het allerminst zeker is dat hij aan het langste eind trekt.
Topsalarissen
Vorige week werden de topsalarissen bekend gemaakt van onze ‘captains of industry’. De topvrouw van Wolters Kluwer, Nancy McKinstry, prijkt bovenaan de lijst. Zij toucheert 15,6 miljoen per jaar. Kunt u zich voorstellen hoeveel dat is? Dat is € 300.000 per week oftewel € 60.000 per werkdag. Haar collega van Shell, Ben van Beurden, ontvangt jaarlijks € 8,5 miljoen oftewel € 163.000 per week. Vergelijk dat eens met de oudedagsuitkering en het pensioennetje van De Jong: hij moet het rooien met een paar honderd euro per week. Huur, vaste lasten, het eigen risico voor zijn medicijnen, alles moet hij ervan zien te betalen. Gelooft u mij, ik ben absoluut geen socialist. Maar dat wil niet zeggen dat ik geen sociaal gevoel heb. Ik weet dat Nederland een van ’s werelds meest nivellerende belastingstelsels heeft maar toch, het verschil tussen de top en de bodem kan wel erg schrijnend uitpakken. Opeenvolgende regeringen hebben gepoogd iets te doen aan de bonussen, de ontslagvergoedingen en de topsalarissen maar ze boeken bar weinig succes. Ook al draagt iemand de verantwoordelijkheid voor een multinational, een salaris van bijna zestien miljoen acht ik schandelijk.
Robert Jan Blom
Lees ook het net verschenen boek Bazen, beurzen en crises waarin Robert Jan Blom zijn beste columns over ondernemers, politiek en samenleving heeft gebundeld. Puntig, prikkelend en altijd prettig leesbaar. ISBN 9789 4633 81772. Uitgeverij Aspekt. Prijs € 16,95