Tot op heden leek crowdfunding vooral een instrument voor rockbandjes of filmmakers die geld zochten voor artistieke projectjes. Maar nu hebben ook de noodlijdende boekhandels van Polare deze investeringsvorm ontdekt. Polare Nijmegen, plaatselijk beter bekend als Dekker van de Vegt, meldt zelfs gered te worden door royale bijdragen van klanten. Is crowdfunding een laatste uitweg om een faillissement te voorkomen?
Herrijzenis
Hoezo ontlezing? Hoezo verslaat Bol.com de klassieke boekhandel? Het heeft er alle schijn van dat de boekenbranche, die de laatste jaren wordt overspoeld door slecht nieuws, het begin kan begroeten van wat weleens een triomfantelijke herrijzenis kan worden. Niet doordat een anonieme investeerder er geld in steekt en evenmin omdat de aasgieren van een equity fund de boekenhandels gebruiken om de verliezen fiscaalvriendelijk af te kunnen schrijven. Nee, het zijn lezers, klanten die de weg van de terugtocht plaveien.
‘Strategische heroriëntatie’
Eind januari werden de twintig Nederlandse boekhandels van Polare gesloten. De eigenaar, de Gooise investeringsmaatschappij ProCures die de ketens van De Slegte en Selexyz liet fuseren tot Polare, kondigde een ‘strategische heroriëntatie’ aan maar de betrokken partijen bleken niet bereid tot verlichting van de schulden. Op 24 februari werd Polare op verzoek van curator Kees van de Meent officieel failliet verklaard. Om de overnamekansen te verhogen, zouden de winkels, die een week eerder weer open waren gegaan, geopend blijven.
Euforie
De somberheid die de ongeveer vierhonderd medewerkers van Polare aanvankelijk trof, heeft inmiddels plaats gemaakt voor hoop en zelfs euforie. Reden? De boekhandels, waaronder iconen als Broese uit Utrecht, Scheltema uit Amsterdam en Donner uit Rotterdam, blijken massale steun te ontvangen van klanten die niets liever willen dan dat hun favoriete boekenstek behouden blijft voor de stad. En de steun blijft niet bij een schouderklop of een opgestoken duim. Veel klanten zijn bereid geld te investeren in het voortbestaan van ‘hun’ boekhandel.
Victorie uit Nijmegen
De victorie komt deze keer niet uit Alkmaar maar uit Nijmegen waar het Polare-personeel al snel besloot de handen ineen te slaan. Onder leiding van winkelmanager Monique Kauffman en oud-directeur Hans Peters, werd direct onderzocht of de vestiging zelfstandig verder kon gaan onder de oude naam Dekker van de Vegt. Het antwoord luidde: jazeker, maar onder één voorwaarde. Er moest geld op tafel worden gelegd, geld om de overname te financieren, het assortiment te actualiseren, activiteiten te organiseren, een website te kunnen bouwen...
Rente van vijf procent
Kaufmann en Peters bleken zelf de eersten die bereid waren te investeren in het overnameplan. Vervolgens richtten zij zich via de media tot hun klanten. Zij konden (en kunnen) een bedrag van € 100 of meer in de winkel steken en ontvangen daarover een jaarlijkse rente van vijf procent. Het geïnvesteerde bedrag en de rente worden over vijf jaar uitbetaald. Hoe meer geld een klant belegt, hoe groter diens beloning: wie tussen de € 250 en € 500 investeert, vindt zijn naam terug op de nieuwe website, wie tussen de € 500 en € 1000 in de boekhandel steekt, wordt in een achter de kassa prijkende Wall of Fame vereeuwigd en wie meer dan € 1000 kwijt wil, wordt gefêteerd tijdens een diner of een boekenfeest. En mochten de fraaie plannen allemaal niet uitkomen, dan krijgt iedereen gegarandeerd zijn inleg terug.
Meer dan een ton
De klantencampagne blijkt een daverend succes. Tot verbazing van de Kaufmann en Peters is binnen een paar dagen een bedrag van meer dan een ton opgehaald, een resultaat dat aanstekelijk werkt op de andere vestigingen van Polare. Op de site Polaregaatdoor.nl kan iedereen die een boekhandel de helpende hand wil toesteken zich aanmelden. De campagne van het Nijmeegse filiaal wordt gerealiseerd door CrowdAboutNow, een Utrechts bedrijf dat zich in crowdfinanciering specialiseert. Een plan maken, het beheren van de transacties, juridische begeleiding: CrowdAboutNow, dat over een vergunning van toezichthouder AFM beschikt, zegt alles in een handomdraai te kunnen arrangeren.
Vier succesfactoren voor crowdfunding
Is crowdfunding nu een uitweg voor elke ondernemer die in zwaar weer verkeert? Nee, crowdfunding-kenners onderscheiden vier factoren die bepalend zijn voor succes.
1. Laat geen twijfel over het doel van uw project.
Maak het zo concreet mogelijk. Vraag geld voor de ontwikkeling van een nieuw product, een boek, een app of een film. Stel een limiet voor uw streefbedrag vast. Overtuig potentiële deelnemers van de kwaliteit van uw idee. Beschrijf de details. Bent u de eerste of zijn er concurrenten? Laat zien dat u klaar bent om van start te gaan zodra het geld binnen is.
2. Wees royaal met bonussen.
Bankiers moeten hun bonussen inslikken, crowdfunders zijn er dol op. Geef de eerste tien investeerders iets extra’s, verhoog het rendement naarmate het geïnvesteerde bedrag hoger is.
3. Geef kleine donateurs ook een kans.
Sommige mensen willen of kunnen enkel een klein bedrag doneren. Sluit hen niet buiten. U weet nooit welke vrijgevige types er rondlopen in hun kenniskring.
4. Toon de voortgang van uw campagne aan de buitenwereld.
Zet een roeptoeter aan uw mond en probeer alle media mee te krijgen, print, online of social. Geef real-time updates. En als het u is gelukt, bedank iedereen uitbundig!