Bedremmeld wegkijken? Zijn gezelschap vermijden? Volgens premier Rutte is dit gedrag ongepast zodra een ondernemer waar de geur van faillissement omheen hangt in uw blikveld verschijnt. Een gefailleerde verdient een warme handdruk en schouderklopjes voor het lef dat hij heeft getoond. Want: ‘Risico nemen is de beste manier om te zorgen voor innovatie en economische groei.’
Sfeer van Gouden Eeuw
Geschiedenisleraar Mark Rutte heeft een nieuwe historische figuur gevonden om ondernemend Nederland scherp te houden. Twee maanden geleden, omgeven door de maritieme entourage van Sail Amsterdam, riep hij nog op om ‘terug te keren naar de sfeer van de Gouden Eeuw’. Deze oprisping kwam de premier op een stortvloed aan negatieve reacties te staan van lieden die menen dat gekromde slavenruggen het fundament vormen van de zeventiende-eeuwse voorspoed. In 2006 werd ook Jan Peter Balkenende onder een vrachtje verbale rotte tomaten bedolven toen hij de Tweede Kamer voorhield meer optimisme te laten zien door een dynamische ‘VOC-mentaliteit’ ten toon te spreiden.
Oscars voor het bedrijfsleven
Rutte nu heeft zijn lesje geleerd, zo blijkt. Met een lezing gaf hij eind vorige week in hotel Huis ter Duin in Noordwijk het startschot voor de inschrijving van de Koning Willem I Prijs 2016. Deze prijs wordt elke twee jaar geschonken aan het bedrijf dat het hoogst scoort op criteria als durf, daadkracht, duurzaamheid en innovatie. Eerdere winnaars van deze ‘Oscars voor het bedrijfsleven’ waren onder meer Friesland Campina (2014), de VDL Groep (2012), ASML (2006) en reisconcern Oad (2003). Tegenover een zaal die was volgelopen met topondernemers en erevoorzitter koningin Máxima, getuigde Rutte van zijn politiek-historische benul door de Heren Zeventien, Michiel de Ruyter en Jan Pieterszoon Coen er buiten te laten en de kwaliteiten van een historisch personage met een minder bevlekt blazoen te roemen – koning Willem I.
Koopman-koning
De premier gunde Willem I, de verlichte vorst die Nederland tijdens zijn regeerperiode van 1815 tot 1840 met tal van infrastructurele en industriële projecten van de economische versukkeling redde, nog een paar extra bijnamen, naast het welbekende koopman-koning. ‘Ook koning-bankier, koning-investeerder of koning-ondernemer hadden hem gepast. Hij stond aan de wieg van publieke financiële instellingen als De Nederlandse Bank en de Nederlandse Munt, maar ook van de Nederlandse Handelsmaatschappij waarin hij persoonlijk fors investeerde.’ Dat Willem I vervolgens zo eigenwijs was om de afscheiding van België niet te aanvaarden, een weigering die bijna tot het bankroet van de staat leidde, is hem volgens Rutte’s interpretatie van het ondernemerschap niet aan te rekenen.
Respect voor ondernemers die doorzetten
Willem I ‘behandelde de natie als één groot bedrijf’ en ‘ondernemen is risico’s nemen,’ aldus de premier die een fameuze uitspraak van Thomas Edison aanhaalde: ‘Ik heb niet gefaald. Ik heb alleen tienduizend manieren gevonden die niet werken.’ Rutte riep zijn toehoorders op meer bewondering te koesteren voor ‘ondernemers die doorzetten, ook als het succes niet bij de eerste poging komt.’ Volgens hem kan Nederland een voorbeeld nemen aan de VS waar alleen al het proberen wordt gewaardeerd. ‘Wie in Nederland onderneemt en failliet gaat, is een mislukking, terwijl in een land als de Verenigde Staten het respect overheerst voor de poging.’