De lokroep van failliete aandelen

Zoeken naar El Dorado

Ze konden hun oren niet geloven, de Spaanse ontdekkingsreizigers die begin zestiende eeuw op Zuid-Amerikaanse kusten landden. Ze hoorden verhalen over een stam die, diep verscholen in de bergen, bijkans verzwolg in goud, zoveel dat tijdens de ceremonie waarmee de inboorlingen hun nieuwe leider inluidden goud en juwelen in een meer werden gegooid om een op de bodem levende god gunstig te stemmen. Deze leider, die zich volgens de overlevering baadde in goudstof, noemden ze El Dorado, de verguldene. De lokroep van El Dorado verleidde honderden, duizenden mannen tot barre zoektochten door de Amazone en de  Andes. Afgezien van een paar handen vol goudsnippers werd de schat nooit gevonden en tegenwoordig staat El Dorado synoniem voor een weelderige belofte van rijkdom die nooit ingelost zal worden.

Een woud van rode cijfers

Toch zijn er nog altijd goudzoekers de geloven dat El Dorado meer is dan een mythe. Ze ploeteren niet meer door de jungle achter een nukkig ezeltje aan maar klikken zich thuis achter een computer een weg door een woud van cijfers, rode cijfers. Zij jagen op aandelen van bedrijven die failliet zijn verklaard. De curatoren mogen met de hand op hun hart hebben gezegd dat er voor de aandeelhouders van Imtech niets te verhapstukken over blijft, dat betekent allerminst dat de handel in het aandeel is stil gevallen. Afgelopen dinsdag jojode de koers van het fonds op en neer. Na een half uur handel piekten de stukken naar negentien cent, een winst van 45 procent ten opzichte van de openingskoers; aan het eind van de dag sloot het aandeel op dezelfde koers als een dag eerder, twaalf cent.

Pluizenbolletje

Door het geringe volume danst Imtech als een pluizenbolletje over de koersborden. Een fluisterend briesje van geruchten is genoeg om de koers aan te wakkeren. Op 13 augustus, de dag waarop het faillissement bekend werd gemaakt, schorste de AFM de handel, een dag later keerde het aandeel terug in de zogeheten recovery box van Euronext, een stek voor bedrijven die een insolventieprocedure doormaken. Short shellers, die het aandeel het aandeel  tegen een hogere koers hebben verkocht zonder het in bezit te hebben, kunnen alsnog hun slag slaan door de stukken tegen een lagere prijs in te kopen. Naast deze professionele handelaren, zijn er de dromers, de goudzoekers die hopen dat er toch nog een El Dorado in de boedel wordt aangetroffen. Ze hebben de tijd aan hun zijde. Pas over een jaar, wanneer er geen uitzicht is op een verandering in de bedrijfssituatie, kan de notering van het aandeel van de beurs worden geschrapt.

Hoe groot is de kans op winst?

Hoe groot is de kans dat deze dobbelaars een zes gooien? Groter dan nul, dat staat vast. De goklustige aandeelhouders mogen onderaan bungelen op het lijstje crediteuren, het is niet helemaal uitgesloten dat zij ooit geld terugzien voor hun belegging. Een analyse uit de VS liet zien dat 44 procent van de bedrijven die tussen 1991 en 1996 failliet gingen toch nog een uitkering voor aandeelhouders in het verschiet had. En van de ondernemingen die tussen 1982 en 1987 bankroet werden verklaard, keerde 78 procent alsnog een bedrag uit aan de geduldige aandeelhouders. Een meest hoopgevende voorbeeld is de Amerikaanse chemiereus Tronox dat zich na het faillissement van 2009 met succes wist te reorganiseren en onder de oude trouwe  aandeelhouders vijf procent van de nieuwe aandelen verdeelde. Een andere studie, in 2009 gepubliceerd door de Rutgers University uit de VS, tempert de verwachtingen. Na een beschouwing van de tussen 1998 en begin 2006 gefailleerde Amerikaanse ondernemingen, stellen de onderzoekers dat de aandelen van failliete bedrijven te vergelijken zijn met loterijkaartjes. ‘De meesten verlopen met een verlies van honderd procent, er zijn er een paar die ongelofelijk veel geld opleveren.’