Actuele informatie over faillissementen en surseances

Onderken tijdig het gevaar van bedrijfsblindheid

Door:
Robert Jan Blom
  |  12 juni 2019
Hoe had ik deze ellende kunnen voorkomen? Dat is de vraag die ondernemers die failliet zijn gegaan parten blijft spelen. Onze columnist Robert Jan Blom gaat op de meest voorkomende oorzaak van het faillissement: bedrijfsblindheid. Blind blijven voor cijfers, voor bemoeizieke familieleden en voor een verouderd assortiment.

Was het faillissement te voorkomen?

Elke ondernemer die na een bankroet eerlijk in de spiegel kijkt, wordt geplaagd door zelfverwijt. Was het faillissement te voorkomen? Was ik niet alert genoeg en had ik anders moeten handelen? Of werd het faillissement veroorzaakt door omstandigheden waarop ik geen invloed had? De praktijk leert dat elk faillissement anders is. Natuurlijk, de schuldenlast geeft het laatste zetje maar de voorgeschiedenis ziet er steeds weer verschillend uit. Meestal is het eigen schuld, soms is het overmacht en soms ook weer niet. Ik ga op een aantal oorzaken nader in.

Eigen schuld of overmacht?

Tragisch maar bittere realiteit: het bedrijf kan failliet gaan als gevolg van de persoonlijke omstandigheden van de eigenaar/directeur. Denk aan een scheiding, ziekte of een ongeval. Is er in deze situaties sprake van eigen schuld of overmacht? Uiteraard is het gemakkelijk om te beweren dat de eigenaar had moeten zorgen voor vervanging. Maar dat is een kostbare maatregel waarvoor niet altijd geld beschikbaar is. Hetzelfde geldt voor verzekeringspremies. Overmacht dus?

Te lang vasthouden aan tradities

Nog zo’n punt: er gaan nog steeds bedrijven failliet doordat de directie te lang vasthoudt aan tradities. Er worden dan producten gefabriceerd die eigenlijk niet meer winstgevend zijn. Toch durft niemand ze uit het assortiment te nemen, bijvoorbeeld omdat het bedrijf er groot mee is geworden. Neem Kodak. Al in 1975 ontwikkelde Kodak-ingenieur Steven Sasson de digitale fotocamera. Zijn met onderdelen van een cassetterecorder en een super-8 camera in elkaar geschroefde apparaat deed er 53 seconden over om een vaag elektronisch plaatje op een tv-scherm te toveren.

Blijf nooit in ‘oude tijden’ hangen.

De reactie van zijn bazen: ‘Fan-tas-tisch! Berg dit ding maar gauw op in de kelder en praat er met niemand over. Straks wil niemand nog een fotorolletje kopen.’ De koppigheid van de Kodak-directie werd legendarisch. Nog in 2006 kwalificeerde de topman digitale camera’s als ‘dinosaurussen’. In 2012 ging de in 1888 opgerichte multinational failliet. De les? Wees altijd bedacht op de verkoopbaarheid van je producten. Als een deel van je bedrijf verouderd is, reorganiseer de onderneming zo snel mogelijk. Blijf nooit in ‘oude tijden’ hangen.


Ontdoe jezelf van pottenkijkers

En dat kan ook betekenen dat je opa tegen je in het harnas moet jagen. De lusten en lasten van een familiebedrijf kunnen een molensteen zijn om de nek van de ondernemer. Vaker dan gewenst bemoeien meerdere familieleden zich met de bedrijfsvoering. De bedrijfsvoering kan behoorlijk in de knel komen door de vasthoudendheid van neven en nichten. De ondernemer kan zich het best zo snel mogelijk ontdoen van alle pottenkijkers uit een ver verleden.

Het gevaar van bedrijfsblindheid

Zowel bij kleine als grotere bedrijven kan het gevaar van bedrijfsblindheid ontstaan. Tradities en emoties kunnen de overhand krijgen en de courante bedrijfsvoering wordt dan snel over het hoofd gezien. Iemand van buiten af en toe naar de bedrijfsvoering laten kijken, kan een oplossing zijn. Functioneert alles nog wel naar wens? Past het bedrijf nog in deze tijd? Als de onderneming niet meer zo goed functioneert als voorheen, aarzel dan niet om aanpassingen door te voeren. De essentie luidt dat het de ondernemer niet alleen mag gaan om de resultaten van vandaag maar juist ook om de oogst van de toekomst. Dat vereist een alerte visie. De ondernemer die deze alertheid mist, zal een keer worden gestraft. Misschien met een bedrijfscrisis, misschien met een faillissement.

Robert Jan Blom

 

Robert Jan Blom Wie is Robert Jan Blom
Robert Jan Blom is een toonaangevend deskundige op het terrein van ondernemerschap en faillissementen. Hij publiceerde 75 boeken over het ondernemerschap, waaronder een groot aantal werken die specifiek ingaan op het faillissement. zoals Failliet in de Praktijk (1992), Failliet, Het onderzoek (1996) en Faillissement, Surseance en Schuldsanering (2000). Daarnaast is hij gastdocent, spreker en commentator: geregeld treedt hij op bij radio- en tv-programma’s als Buitenhof, RTL-Z en het NOS Journaal. Blom is als vast columnist verbonden aan Faillissementsdossier.nl.

Volg het laatste nieuws en insolventies via Twitter
Volg het laatste nieuws en insolventies via Facebook
  • Binq Media B.V., Media Park, Locatie Heideheuvel H1, Mart Smeetslaan 1, 1217 ZE Hilversum, Nederland